جمعه, 04 تیر 1395 ساعت 00:00

نگره مقاصد شرعی و رسالت مادری

نوشته شده توسط

چکیده
مادر کانون پیوند در خانواده است. جایگاه او در طبیعت، جایگاهی ریشه‌ای است که خلقت و فطرت عالم با آن عجین شده است و این قانون هستی، قابلیت تغییر ندارد و بر اساس این جایگاه ریشه‌ای کرامتی خاص برای او مقرر کرده، که در وجوه عام خود از وی نفی ضرر و حرج و اکراه کرده است. اسلام در رأس همۀ ادیان، توجه خاصی به نقش محوری این وجود مبذول داشته است. اگرچه متون و نصوص مبنی بر رویکردها و اصول کلی دربارۀ مادر است، جامعۀ معاصر نیاز محسوسی به واکاوای جایگاه و تأثیر مادر در قالب‌های خردتر دینی برای ارائۀ الگوهای دست‌یافتنی دارد. در این مقاله، در راستای پاسخ به این‌که رسالت مادر چگونه در حوزۀ شرع تبیین می‌شود و آیا این رسالت، قابلیت سطح‌بندی در این حوزه را دارد یا خیر و همچنین نقطۀ محوری این رسالت بر اهرام کدام‌یک از عوامل استوار است، سعی داریم جایگاه مادر و رسالت او را در حلقۀ محکم و ناگسستنی مقاصد در شریعت بررسی و رسالت او را در سه سطح کلان، میانه و خرد در حوزۀ‌شرع ارائه کنیم. بدین ترتیب، در بخش اول به نگرۀ مقاصد شرعی و در بخش دوم به رابطۀ این نگره با مادری (شرح رسالت مادر در مصالح ضروری پنج گانه) می پردازیم. بر حسب بررسی‌های نگارندگان، نتیجه می‌گیریم که مادری در دایرۀ توانمندی‌های زن قرار گرفته و این، عین عدالت است که زن بنا به جهازی که دارد، از جایگاه و نقش مادری می‌شود. و نیز طهارت مادر در حفظ مصالح پنج‌گانه نقطۀ محوری در رویکرد اسلام و مقاصد شرع است؛ چرا که مادر امانت‌دار الهی و حائز پایگاهی ارزشی و یکتا در حفظ انسجام خانواده است.
کلیدواژگان:رسالت مادری؛ مادر؛ مقاصد؛ شرع؛ اسلام

نویسندگان:عزت السادات میرخانی؛ نهله غروی نائینی؛ فاطمه همدانیان

مقاله 6، دوره 2، شماره 3، تابستان 1390

چکیده
فمنیسم یکی از مباحث بحث انگیز عصر حاضر است که در دهۀ اخیر، در نقش‌های فردی و خانوادگی، اجتماعی زنان، تحولات گسترده‌ای را سبب شده‌است. نظام فکری فمنیسم، تأثیرات و پیامدهای نامطلوبی بر بنیان خانواده وارد کرده که باعث اضمحلال این نهاد شده است. از آن‌جا که یکی از روش‌های آسیب‌شناسی جریان‌های فکری، بررسی تبعات و تاثیرات آن‌هاست؛ بنابراین در مقالۀ حاضر، مهم‌ترین پیامدهای اخلاقی فمنیسم در وضعیت جوامع غربی و بازتاب آن در خانواده با روش توصیفی ـ تحلیلی نقد و بررسی می‌شود  و سرانجام، با هدف احیای نظام فکری اسلام، به‌منزلۀ الگوی مطلوب زندگی اسلامی ـ ایرانی، راهبرد و راهکارهایی ارائه می‌شود؛ چرا که متأسفانه روح حاکم این‌گونه تفکرات، به کشور ما رسوخ کرده است. بنابراین، منظور از پیامدهای فمنیسم در این مقاله، تحولات و تغییراتی است که پس از شکل‌گیری فمنیسم در نحوۀ زندگی فردی و خانوادگی و اجتماعی زنان مشهود است و به فمنیسم نسبت داده می‌شود.  دستاوردهای فمنیسم، پیامدهایی چون انقلاب جنسی، ترویج هم‌جنس‌گرایی، خانواده‌ستیزی، تحقیر مادری و تأکید بر سقط جنین، سقوط حجاب و عفاف و انکار ارزش‌های اخلاقی را در پی دارد.
کلیدواژگان:نظام فکری فمنیسم؛ پیامدهای اخلاقی؛ خانواده ستیزی؛ انقلاب جنسی؛ نظام فکری اسلام؛ راهبرد

نویسنده:مریم مهاجری

مقاله 5، دوره 2، شماره 3، تابستان 1390

چکیده
هدف اصلی این پژوهش، بررسی رابطۀ بین باورها و انتظارهای جنسیتی معلمان زن با یادگیری کلامی، ریاضی و اجتماعی دانش‌آموزان شهر اصفهان در سال تحصیلی 90- 89 است. روش پژوهش، توصیفی ـ هم­بستگی و جامعۀ آماری 184 نفر از معلمان زن شهر اصفهان‌اند که با روش تصادفی انتخاب شده‌­اند. برای گردآوری داده­‌ها، از دو ابزار استفاده شده است. ابزار اول،  معدل دانش‌­آموزان در سه یادگیری کلامی و ریاضی و اجتماعی و ابزار دوم، پرسش­نامۀ محقق ساخته بوده‌است.  ضریب پایایی پرسش­نامۀ باور جنسیتی 88/0 و پایایی پرسش­نامۀ انتظار جنسیتی 96/0 به دست آمده است. نتیجه­‌ها نشان می­‌دهد بین باورهای جنسیتی معلمان و یادگیری کلامی و ریاضی دانش­‌آموزان، رابطۀ معنادار وجود ندارد، اما بین باور جنسیتی معلمان با یادگیری اجتماعی، رابطۀ معنادار وجود دارد. میان انتظارهای جنسیتی و یادگیری کلامی و اجتماعی رابطۀ معنادار وجود ندارد، اما بین انتظارهای جنسیتی معلمان و یادگیری ریاضی رابطۀ معنادار وجود دارد که با افزایش انتظار جنسیتی معلمان یادگیری ریاضی دانش­‌آموزان افزایش می­یابد.
کلیدواژگان:باور جنسیتی؛ انتظار جنسیتی؛ یادگیری کلامی؛ یادگیری ریاضی؛ یادگیری اجتماعی

نویسندگان:فاطمه السادات موسوی ندوشن؛ مصطفی شریف؛ سید ابراهیم میرشاه جعفری

مقاله 4، دوره 2، شماره 3، تابستان 1390

    

جمعه, 04 تیر 1395 ساعت 00:00

بررسی تطبیقی مسئلۀ رازداری در اهدای گامت و جنین

نوشته شده توسط

چکیده
پس از ورود تکنولوژی­های نوین کمک باروری به عرصۀ علم، مباحث اخلاقی فراوانی طرح شد که یکی از آنان رازداری در اهدای گامت یا جنین است. رویکرد کشورها در بحث اهدای ناشناس گامت یا جنین، متفاوت است. برخی کشورها، رازداری را مجاز دانسته‌اند و بعضی دیگر غیرمجاز. مخالفان با ارائه دلائلی چون حق کودک برای دانستن، لزوم آگاهی از پیشینۀ پزشکی، جلوگیری از زنای محارم، کاهش سطح اطمینان میان والدین و فرزندان، ایجاد مشکلات هویتی برای کودک، مقایسه میان قوانین فرزندخواندگی و قوانین مربوط به آن مخالفت خود را با این مسأله اعلام می‌کنند. موافقان نیز با دلائلی چون عدم اهمیت روابط ژنتیکی، حمایت از واحد خانواده، حمایت از کودک و والدینش در برابر عکس­‌العمل­‌های منفی جامعه، تخریب روابط والدین فعلی و کودک، حق آزادی تولیدمثل و حق حریم خصوصی، نگرانی از ایجاد اشکال جدید خانواده، ایجاد نظام تربیتی واحد برای کودک و عدم ایجاد استرس برای کودک در رابطه با دانستن منشأ ژنتیکی­ا­ش، بر جواز آن تأکید دارند.
 
این مقاله به روش کتابخانه­‌ای و با بررسی منابع فارسی و انگلیسی تدوین شده است.
کلیدواژگان:رازداری؛ اهداکننده؛ گیرندگان؛ اهدای گامت؛ اهدای جنین و کودک

نویسندگان:فائزه عظیم‌زاده اردبیلی؛ محدثه معینی فر

مقاله 3، دوره 2، شماره 3، تابستان 1390

    

چکیده
هدف این پژوهش، شناسائی نیازهای آموزشی آموزشیاران  زن شاغل در مراکز یادگیری محلی، شامل مهارت‌های تدریس و رسانه‌های آموزشی، مهارت اساسی (شغلی، زندگی)، است. این پژوهش، از نوع کاربردی و با روش تحقیق توصیفی ـ پیمایشی و با  ابزار جمع‌آوری اطلاعات انجام‌شده است که عبارت‌اند از سه نوع پرسشنامه با ضریب آلفا کرونباخ 89% و ابزارمصاحبه به روش کیفی، با تکنیک گروه متمرکز با حجم نمونۀ آماری برابر 88 تن از آموزشیاران مراکز یادگیری محلی شهرستان کاشان، با روش سرشماری. برای تجزیه وتحلیل داده‌ها، از آزمون‌های آمار استنباطی، مانند تحلیل واریانس(ANOVA) وآزمونF، دانت و ضریب همبستگی پیرسون استفاده شده است. یافته‌های حاصل از آزمون‌های مرحلۀ اول (نظر سنجی) اعلام شده است. این یافته‌ها عبارت‌اند از نیازهای آموزشی آموزشیاران به ترتیب اولویت دوره‌های آموزشی، تجهیزات آموزشی، فضای مناسب آموزشی، برگزاری اردوهای علمی و آموزشی، آموزش و تربیت مربیان درس مهارت‌های اساسی، برگزاری کلاس آموزش هنر، تجدید نظر در کتب درسی، وافزایش ساعات تدریس در یک دوره و چند مورد نیاز فرعی. پس از آزمون‌های مرحلۀ دوم (آزمون‌های دانشی و مهارتی) چنین نتیجه گرفته شد که آموزشیاران در زمینۀ دانش طراحی آموزشی، مهارت قبل از تدریس، مهارت‌های حین تدریس و کل روش‌های تدریس در حد متوسط و پایین‌‌اند و دربارۀ دانش وسایل و رسانه‌های آموزشی و به‌کارگیری آن‌ها و همچنین مهارت‌های اساسی در حد متوسط رو به ضعیف‌اند و هرچه سابقۀ آموزشی و مدرک تحصیلی بالاتر می‌رود این مهارت‌ها نیز افزایش می‌یابد؛ هرچه سابقۀ آموزشی بیشتر می‌شود این مهارت‌ها بهتر می‌شود و با افزایش مدرک تحصیلی این مهارت‌ها افرایش می‌یابد. نتایج حاصل از آزمون‌های مرحلۀ سوم، که با استفاده از فن دلفی به‌دست آمده‌است، عبارت‌اند از نیازهای آموزشی آموزشیاران شامل افزایش دانش دربارة روش‌ها و فنون تدریس طراحی آموزشی و استفاده از وسایل و رسانه‌های آموزشی و کمک آموزشی.
کلیدواژگان:مراکز یاد گیری محلی؛ رسانه‌های آموزشی؛ ارزیابی مهارت شغلی؛ آزمون‌های دانشی و مهارتی

نویسنده:عباس شکاری

مقاله 2، دوره 2، شماره 3، تابستان 1390

در این پایان نامه موجبات طلاق در حقوق دو کشور ایران و آلمان مورد بررسی قرار گرفته است. لذا به منظور بررسی این موجبات در حقوق ایران با مراجعه به منابع فقهی و اسلامی، در کنار منابع حقوقی، سعی در بررسی و مطالعه موجبات طلاق در یک کشور اسلامی تابع فقه امامیه داشته ایم (زیرا در بین فرقه های مختلف اسلامی نیز تفاوتهای بی شماری در خصوص نظریات راجع به طلاق وجود دارد لذا در این پایان نامه تنها به بررسی تطبیق فقه امامیه پرداخته شده است)

 چکیده بدست آوردن احکام جزئی مطابق با زمان و مکان حاضر باتوجه به سابقه نداشتن بسیاری از حوادث و پدیده‌های امروزی در زمان حضور معصوم(ع) تنها با تطبیق موارد با قواعد کلیِ ثابت در شریعت اسلام امکان‌پذیر است. در روابط مالی بین زوجین نیز مانند مسائل دیگر، سوالات و ابهاماتی وجود دارد که ناشی از فرهنگ منطقه‌ای و پدیده‌های موجود در قرن حاضر می‌باشد. پاسخ به این سوالات و رفع این ابهامات با مراجعه به اصول و قواعد فقهی کلی و عام ثابت در شریعت بدست می‌آید.