مقدمه:

هنگامى‏كه تاريخ جهان را ورق مى‏زنيم و سرنوشت ملت ها را مى‏نگريم، مى‏بينيم در برهه‏اى از زمان موج عظيمى از تمدّن و فرهنگ، به وسيله جامعه‏اى گمنام و عقب‏مانده در جهان عرب پديد آمد و پس از مدتى، بيش از نيمى از سرزمين‏هاى آباد آن روز را در اختيار گرفت، و چنان اثرى بر جاى نهاد كه هيچ جست‏وجوگر فلسفه تاريخ نمى‏تواند عظمت و تأثير آن را در پيدايش تمدّنهاى بعد جهان ناديده گيرد.

«نهرو» در كتاب خود در مورد شكوه اين پيشرفت اعجاب‏انگيز مى‏نويسد: شگفت‏انگيز است كه اين نژاد عرب - كه در طول قرونى دراز، انگار در خواب و خفتگى به‏سر مى‏برد و به‏ظاهر از آنچه در ساير نواحى اتفاق مى‏افتاد بى‏خبر بود - ناگهان بيدار شد و با نيرويى شگرف دنيا را تكان داد و زير و رو ساخت. سرگذشت جامعه عرب و داستان آن كه چگونه اين ملت به سرعت در آسيا، اروپا و آفريقا راه‏يافت و فرهنگ و تمدّنى بزرگ به‏وجود آورد، خود از شگفتى‏هاى تاريخ بشر است.