چکیده این پژوهش چگونگی سیمای زن و مرد را در قوانین خانواده و مجازات اسلامی مطالعه می‌کند و همچنین تفاوت‌ها و تشابهات حقوقی بین زن و مرد را نشان می‌دهد و دیدگاهها و نظرات مختلف را که در رابطه با قوانین و جنسیت هستند مقایسه می‌کند. پرسش آغازین تحقیق عبارت است از: سیمای زن و مرد در دو مجموعه قانون خانواده و مجازات اسلامی چگونه است؟ براساس این پرسش، 7 هدف که مبتنی بر نظریات جامعه‌شناسی و حقوق است، تدوین شد. این اهداف به عنوان اهداف کلی پژوهش معرفی می‌شود. با در نظر گرفتن اهداف پژوهش، سوالات کلی و در نهایت سوالات جزئی طراحی شد و در قالب آنها سیمای زن و مرد در قانون مورد مقایسه و مطالعه قرار گرفت. روش مطالعه در این تحقیق اساساً‌ توصیفی است . لذا با چگونگی امور و نه چرایی آنها سروکار دارد. بنابراین صرفاً به این سوال پاسخ می‌دهد که در اینجا چه می‌گذرد؟... اهداف پژوهش، سوالات کلی و در نهایت سوالات جزئی طراحی شد و در قالب آنها سیمای زن و مرد در قانون مورد مقایسه و مطالعه قرار گرفت. روش مطالعه در این تحقیق اساساً توصیفی است. لذا با چگونگی امور و نه چرایی آنها سروکار دارد. بنابراین صرفاً به این سوال پاسخ می‌دهد که در اینجا چه می‌گذرد؟ ... از اینرو سوال در مورد این که آیا این تفاوت‌های حقوقی بین زن و مرد عادلانه است یا خیر؟ و آیا حاکی از برتری یک جنس و فروتری جنس دیگر است؟ و ... در صلاحیت پژوهش حاضر نیست. دو مجموعه قانون خانواده و مجازات اسلامی که به ترتیب مربوط به حقوق خصوصی و عمومی هستند برای مطالعه انتخاب گردید و به این دلیل که قوانین ارزش برابری ندارند و در نتیجه هم وزن نیستند، انتخاب نمونه و سپس تعمیم نتایج به تمام قوانین نادرست بود. لذا از شیوه تمام‌شماری استفاده شد و کلیه مواد قانونی در دو مجموعه قانون خانواده و مجازات اسلامی با آخرین اصلاحات و چاپ (1379) به عنوان جامعه آماری مورد تحلیل قرار گرفت. برای گردآوری اطلاعات در مورد چگونگی سیمای زن و مرد در این دو مجموعه قانون، پرسشنامه معکوس که شامل 20 سوال می‌باشد، تدوین شد. و در نهایت با استفاده از فنون آمار توصیفی، اطلاعات جمع‌آوری شده به وسیله نرم‌افزار رایانه SPSS پردازش و تجزیه و تحلیل شدند. نتایج مطالعه نشان می‌دهد که اعطای حق، تحمیل تکلیف و سلب حق در مورد زنان بیشتر از مردان است. مردان بیشتر از زنان در رأس هرم اقتدار قرار گرفته‌اند و قانون گزار هنگامی‌که از زنان و مردان سخن می‌گوید برای مرد اولویت بیشتری نسبت به زن قایل است. همچنین در این دو مجموعه، فاعل مرد بیشتر از فاعل زن است و از طرفی دیگر مفعول زن بیشتر از مفعول مرد است. این متغیرها یعنی اعطای حق خاص به زنان و مردان، تحلیل تکلیف خاص به زنان و مردان، سلب حق از زنان و مردان، قرار گرفتن زنان و مردان در سلسله مراتب اقتدار، جهت نظر قانون گزار نسبت به زنان و مردان، جنس فاعل و جنس مفعول در ارتباط با متغیرهای دیگر نظیر نوع قانون، میزان ابهام ماده قانونی، نقش قاضی در تفسیر قوانین، انعطاف‌پذیری حکم قانون، اصلاح‌شدگی و زمان تصویب ماده قانونی، ماهیت، نوع و شیوه مجازات مورد مطالعه قرار گرفت. که در بسیاری از موارد بین زن و مرد تفاوت وجود دارد. در نهایت بر مبنای یافته‌های پژوهش، پیشنهاداتی ارایه شده است.