چکیده: این رساله مشتمل بر مقدمه، سه بخش و خاتمه می‌باشد، هر بخش شامل چند فصل و هر فصل گفتار‌ها و مباحثی را در خود جای داده است که به شرح ذیل می‌باشد: بخش اول: به بیان کلیات و مفاهیم و اجزاء موضوع و ترسیم نقشه کلی از بحث و موضوع رساله و سؤال‌های اصلی و فرعی اختصاص دارد، موضوع ما احکام کودک از نگاه فقه امامیه می‌باشد پس باید حکم، کودک، اقسام کودک و ابتداء و انتهای کودکی مشخص تا موضوع برای ما تبیین شود، لذا بخش اول در همین رابطه از سه فصل تشکیل شده است. فصل اول: درباره معنی لغوی و اصطلاحی حکم و تعریف و کاربرد آن در فقه می‌باشد تا حکم را بشناسیم و مراد از آن را در رساله و موضوع رساله بفهمیم. فصل دوم: از بخش اول به شناخت تمامی عناوین و اصطلاحاتی که به کودک در آیات و روایات اطلاق می‌شود اختصاص دارد. کلماتی که بر کودک استعمال می‌شود را از نظر لغت و اصطلاح بررسی نموده، تا مطالب مربوط به کودک را استخراج کرده و از آن احکام و حقوق کودک را جمع‌‌آوری نماییم و در ادامه کودک صغیر را تعریف نموده و ضمن تقسیم آن به غیر ممیز احکام آن را بیان می‌کنیم. فصل سوم: درباره انتهای کودکی می‌باشد که پایان کودکی بلوغ و رشد است پس باید بلوغ و رشد و علائم هر یک را بشناسیم تا بفهمیم چه وقت کودک از کودکی خارجی می‌شود. گفتار اول در این فصل درباره بلوغ در لغت و اصطلاح و علائم آن در قرآن و روایات، گفتار دوم درباره رشد در لغت و اصطلاح و علائم آن در قرآن و روایات است. بعد از شناخت مفاهیم، اصطلاحات و اجزاء موضوع به بررسی موضوع می‌پردازیم: که آیا اعمال و تصرفات کودک به ما هو کودک بدون در نظر گرفتن ولی و والدین چه حکمی دارد؟ بخش دوم: در ابتداء ابواب فقه را به دو قسمت عبادی و غیر‌عبادی تقسیم نموده و مسائل صرفاً عبادی را که شامل نماز، روزه، حج و... می‌شود جدا نموده و بقیه ابواب که جنبه اجتماعی و بعضاً مالی دارند در بخش بعد به بررسی آنان می‌پردازیم و در این فصل ثابت می‌کنیم اعمال و عبادت‌های کودک ممیز مشروع بوده، ارزش و اعتباری شرعی و معنوی دارد. بخش سوم: احکام مربوط به مسائل اجتماعی و غیر‌عبادی کودک می‌باشد. در بخش سوم تمامی تصرفات اجتماعی کودک (عقود و ایقاعات) از جمله نکاح، طلاق، خرید، فروش، اقرار، شهادت، مصالحه و... را مورد بررسی قرار می‌دهیم. این بخش نیز به 2 فصل تقسیم می‌شود: فصل اوّل: درباره کودک و تصرفات او، نظرات و اقوال علماء در این رابطه به همراه دلائل هر کدام و قول مشهور می‌باشد. فصل دوّم: مسئولیت‌ها و ضمانت‌های فقهی و حقوقی کودک را در این فصل مورد توجه قرار داده و حکم فقهی افعال و اعمال مجرمانه و ناهنجار‌های اجتماعی کودک که به محکومیت حدی یا تعزیراتی خواهد انجامید را بررسی خواهیم کرد. منبع/ مرکز تحقیقات زن و خانواده