چکیده: امروزه پیدایش جنبش‌ها و مکاتب مدعی احقاق حقوق زنان در کنار برخی تضییع حقوق برخاسته از عادت و سنن جاهلی، شناخت دقیق مبانی و دیدگاه های اسلام را به عنوان دین خاتم، جامع و یگانه راه برقراری عدالت و سعادتمندی بشر دارای ضرورتی انكارناپذير نموده است تا در پرتو آن بتوان به دفاع حقیقی از حقوق زن همت گماشت. در میان منابعی که از طریق آن می توان به مبانی اعتقادی و شریعتی دست یافت، بیش از 500 آیه ای که متصدی تبیین احکام فقهی بوده و آیات الاحکام نامیده می شوند، از جایگاه ممتاز و برجسته ای برخوردار است. تعدادی از این آیات عهده دار بررسی و تشریح حقوق زن پس از نکاح و به عنوان زوجه اند و موضوعاتی همچون مهریه، نفقه، ارث، حضانت، حق مالکیت و اشتغال زنان را پوشش می دهند. نوشتار پیش رو که این دسته از آیات الاحکام را مورد بررسی قرار داده است، پس از بررسی انواع مشروع نکاح و طلاق و شرایط آنها در اسلام، به تعریف نفقه و ارائه آیات مربوط به آن پرداخته، شرایط وجوب و موارد سقوط نفقه و مباحثی همچون اولویت پرداخت نفقه زوجه نسبت به سایر اقرباء، لزوم عدالت در پرداخت نفقات زوجات و نحوۀ پرداخت نفقه زوجه پس از انحلال طلاق را مورد بررسی قرار مي دهد. در موضوع مهریه نيز تعریف، تاریخچه، فلسفه، اقسام، مقادیر و مصادیق مهریه مورد توجه قرار گرفته، بخش دیگری از این پژوهش، به بررسی تعریف، تاریخچه و فلسفه تفاوت ارث زن و مرد اختصاص دارد و پژوهشگر، طبقات ارث، موجبات و موانع ارث در اسلام و سهم الارث زن را با تکیه بر آیات الاحکام مربوط به این موضوع، مورد بررسی قرار مي¬دهد. از ویژگی های برجسته آموزه های اسلامی که نشانگر به رسمیت شناختن حقوق زنان و اعطای جایگاه حقیقی به آنان است، بحث حق مالکیت زن و نیز حق اشتغال وی است. از نظر اسلام، زن و مرد نسبت به مالکیت و تصرفات مالی در اموال خود از برابری کامل برخوردارند و زنان می توانند به مشاغلی که با شئون خود و خانواده منافاتی ندارد، همت گمارند. بخش پایانی این تحقیق به این مطلب اشاره می کند که گر چه در آیات قرآنی از ماده «حضن» استفاده نشده ولیکن بحث مراقبت و تأمین نیازمندی های کودک با استفاده از ماده «کفل» مطرح شده و مفسرین نیز مباحث مربوط به حضانت را در ذیل این آیات، بررسی کرده اند. منبع/ مرکز تحقیقات زن و خانواده