چکیده: این تحقیق، با تاکید بر خانواده به عنوان مهمترین عامل موثر بر رفتار به بررسی اختلالات رفتاری نوجوانان، با نگرش آنان به خانواده پرداخته است . هدف کلی این تحقیق، نشان دادن رابطه اختلالات رفتاری نوجوانان با نگرش به خانواده است . به منظور رسیدن به این هدف ، ابتدا نگرش نوجوانان دارای اختلاف رفتاری نسبت به خانواده تعیین شد و سپس به مقایسه نگرش به خانواده در نوجوانان دارای اختلال رفتاری، با نوجوانان عادی پرداخته شد پس از آن با تعیین همبستگی بین نگرش به خانواده با اختلالات رفتاری (گسیخته خوبی، سلطه‌گری، ادوار خویی متهورانه، کولی‌گری، و غیرمقرراتی بودن، خلق نارس و وابسته)، رابطه دو متغیر با یکدیگر مشخص گردید. جامعه آماری این پژوهش ، دانش‌آموزان کلاسهای اول دبیرستانهای روزانه مناطق 15، 16، 17، 18 تهران است . از بین این گروه 114 نوجوان دارای اختلال رفتاری بصورت "نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای" در سال تحصیلی 72-73 انتخاب شده‌اند. با توجه به موضوع تحقیق، (رابطه اختلالات رفتاری با نگرش نسبت به خانواده)، از روش همخوانی یا همبستگی استفاده شده است . ابتدا با استفاده از دو پرسشنامه (بخشی از آزمون 16 عاملی شخصیت کتل و نگرش‌سنج خانواده) به جمع‌آوری اطلاعات پرداخته شده است ، پس از جمع‌آوری اطلاعات ، با استفاده از آمار توصیفی (میانگین، نما، ضریب همبستگی) اطلاعات بدست آمده، خلاصه و طبقه‌بندی شد. و با استفاده از آمار استنباطی (آزمونهای معناداربودن ضریب همبستگی و تفاوت میانگینها) به تحقیق در مورد فرض‌های تحقیق پرداخته شد: فرض صفر در این تحقیق فقدان رابطه دو متغیر را بیان می‌نماید. (بین اختلالات رفتاری نوجوانان و نگرش به خانواده رابطه وجود ندارد، (r x.y=0) . فرض تحقیق : بیان می‌کند که، بین نگرش نوجوانان نسبت به خانواده با اختلالات رفتاری رابطه معکوس وجود دارد. =(r x.y<0) پس از تجزیه و تحلیل اطلاعات ، کلیه فرض‌های تحقیق با اطمینان 95 درصد مورد تائید قرار گرفت : الف - نگرش نوجوانان دارای اختلال رفتاری نسبت به خانواده منفی است . ب - نگرش دختران و پسران دارای اختلال رفتاری به خانواده متفاوت است . ج - بین نگرش نوجوانان دارای اختلال رفتاری به خانواده، با گسیخته خویی، سلطه‌گری، خلق نارس و وابسته، ادوار خویی متهورانه، کولی‌گری آنها رابطه معکوس وجود دارد. به عبارتی میتوان گفت که : هرقدر یکی از متغیرها کاهش یابد، متغیر دیگر افزایش می‌یابد و بالعکس . به طور مثال، هر قدر نگرش به خانواده منفی‌تر باشد سلطه‌گری افزایش خواهد یافت و یا هرقدر سلطه‌گری نوجوانان بیشتر باشد، نگرش آنها نسبت به خانواده منفی‌تر است . در پایان، با توجه به یافته‌های پژوهش ، پیشنهادات اجراییی و پژوهشی برای بهبود کیفیت تحقیقات مشابه ارائه شد، و همچنین توصیه‌هایی به نهادهای تعلیم - تربیت جامعه و اولیاء و مربیان بعمل آمد، از جمله : - همکاری بیشتر وزارتخانه‌ها و نهادهایی که به نوعی در تعلیم - تربیت جامعه شرکت دارند، و توجه بیشتر مسئولین با ارائه برنامه‌های تربیتی هماهنگ برای پیشگیری از این اختلالات در نوجوانان . - ارتباط بیشتر مربیان و مسئولین مدرسه، با والدین و برقراری واحدهای در انجمن اولیاء و مربیان برای مشاوره خانواده . - توجه بیشتر به برنامه درسی، محتوای کتابهای درسی و توجه به اهداف حیطه عاطفی و اجتماعی کردن نوجوانان با برنامه‌های تربیتی مناسب در مدارس . - تربیت نیروی انسانی متخصص برای ورود به نظام آموزشی کشور. - بالابردن آگاهی عمومی نسبت به ویژگیهای دوره نوجوانی با استفاده از وسایل ارتباط جمعی . - ایجاد مراکز مشاوره خانواده . استفاده از شیوه‌های انضباطی مناسب در برخورد با مشکلات نوجوانان در مدارس. منبع/مرکز تحقیقات زن و خانواده