چکیده: موفقيت در زمينههاي تحصيلي و شغلي، به عنوان يك امر مسلم و ضروري در جوامع رو به توسعه درآمده است و چنين جوامعي چه در سطح رقابتهاي بينالمللي و چه براي بالا بردن سطح زندگي اجتماعي و اقتصادي افراد جامعه، ناگزير از پيشرفت در تحصيل علم و صنعت ميباشند. از اين رو در اينگونه جوامع غالبا اهميت تحصيلات و اشتغال بطور چشمگيري فزوني مييابد. يكي از پيامدهاي فرايند توسعه در جامعه، بالا رفتن سطح علمي، اجتماعي، فرهنگي و اقتصادي در زندگي روزمره افراد است و افراد جامعه براي يافتن يك هويت قابل قبول اجتماعي بايد به ميزان بالايي از آن دست يابند. تلاش براي دستيابي به منابع موفقيت ، به ويژه اگر روند توسعه به طور موزون و مطابق با برنامهريزي صحيح نباشد عموما به پيامدها و مسائل حاد اجتماعي منتهي ميشود.تحقيقات انجام يافته در كشورهاي ديگر حاكي از آن است كه عوامل موثر بر موفقيت تحصيلي و شغلي افراد در چرخهاي از عوامل فرهنگي اجتماعي و اقتصادي تمركز يافته و در ميان خانوادهها، طبقات ، قشرها و ... جريان دارد. در اين تحقيقات عوامل مذكور تحت عنوان سرمايههاي فرهنگي، اجتماعي و اقتصادي شناخته ميشوند. اصطلاح سرمايه فرهنگي براي اولين بار توسط توسط پيربرديو (P.Bourdieu, 1985) جامعهشناس فرانسوي و اصطلاح سرمايه اجتماعي براي اولين بار توسط جيمز كلمن (J.Coleman, 1980) جامعهشناس انگليسي بكار رفته است . بر اين اساس ، در پژوهش حاضر سرمايههاي فرهنگي، اجتماعي و اقتصادي خانواده و تاثير آنها بر موفقيتهاي تحصيلي و شغلي فرزندان مورد مطالعه قرار گرفته است . دادههاي اين پيمايش از شش منطقه متفاوت شهر تهران براساس موقعيت طبقاتي ساكنين آن جمعآوري شده است ، نمونه تحقيق شامل 345، افراد مجرد بالاي 23 است كه از اين تعداد 157 نفر آن دختر و 188 نفر آن پسر ميباشد. پردازشها و آزمونهاي آماري اين تحقيق مبين اين واقعيت است كه از ميان عوامل موثر بر موفقيت تحصيلي، يكي از ابعاد سرمايه فرهنگي (آگاهي و اطلاعات ) بيشترين تاثير را داشته و كمترين تاثير مربوط به يكي از ابعاد سرمايه اقتصادي (دارايي) ميباشد و در بين بقيه عوامل، جنس نيز در موفقيت تحصيلي تاثيرگذار است و ساير عوامل رابطهاي با موفقيت تحصيلي نشان نميدهند. در مورد متغير موفقيت شغلي نيز بيشترين تاثير مربوط به عامل سن، پس از آن ميزان دارايي و سپس آگاهي اطلاعات است . همچنين رابطه متغير جنس با موفقيت شغلي مبين اين واقعيت است كه ميزان موفقيت شغلي در مردان بيشتر از زنان ميباشد. منبع/ مرکز تحقیقات زن و خانواده